کاربرد بلاکچین در کسب و کار – جلسه چهاردهم (+ویدئو)

0 599

آیا کسب و کار شما به بلاکچین نیاز دارد؟

در این درس تصمیم داریم شما را درباره انواع مسائل کسب و کار که با بلاکچین به خوبی حل می‌­شوند، به فکر واداریم. فناوری بلاکچین، نمی‌تواند برای همه کارها مفید واقع شود و نباید همچنین باشد. اما در اموری که بلاکچین می­‌تواند کمکی برایشان انجام دهد آن کمک را به بهترین نحو انجام می‌­دهد.

۲۵ سال قبل، ایده داشتن یک سیستم کش (Cache) فعال در یک شبکه همتا به همتا بدون هیچ‌گونه مرجع مرکزی و پشتیبانی دولتی و کاملا الکترونیکی و بدون دارایی‌­های دنیای واقعی، یک رویا به نظر می‌­رسید. ولی همان‌گونه که می­بینید، ما الان در آن نقطه هستیم!

وقتی شما قصد دارید بررسی کنید که آیا خوب است از بلاکچین استفاده کنید یا نه، یک درخت تصمیم­‌گیری وجود دارد که شامل انواع سوالاتی است که باید از خود بپرسید. شما از کدام نوع بلاکچین باید استفاده کنید؟ بلاکچین عمومی ، بلاکچین کنسرسیوم یا بلاکچین خصوصی؟

اگر شما این دوره را با درک روشنی از درخت تصمیم­‌گیری به پایان برسانید، آنگاه این دوره برای شما مفید خواهد بود.

فرض کنیم شما مدیر اجرایی پروژه‌­ای هستید و سعی دارید مشخص کنید آیا استفاده از بلاکچین راه حل مناسبی برای پروژه شما است یا نه؟ اولین سوالی که باید درمورد پروژه از خودتان بپرسید این است که آیا پروژه شما نیاز به پایگاه داده دارد یا خیر؟ اگر شما به پایگاه داده نیاز نداشته باشید یعنی طبیعتاً به بلاکچین هم نیازی ندارید. به عنوان مثال، بیت تورنت، یک سیستم همتا به همتا برای به اشتراک­‌گذاری فایل می­‌باشد که پایگاه داده ندارد بنابراین به بلاکچین نیز نیاز ندارد.

سوال بعدی این است: آیا شما به دسترسی صحیح مشترک نیاز دارید یا خیر؟ نقش بلاکچین، گسترش دادن مرجعیت برای نوشتن داده­‌ها در بین اعضای یک گروه است بدون اینکه هیچ گروهی دسترسی را کنترل کند. اگر شما نیاز ندارید که این دسترسی را باچند نفر یا چند گروه به اشتراک بگذارید، طبیعتاً نیازی به بلاکچین ندارید. به عنوان مثال، اگر سازمان شما بخواهد اطلاعات ترافیک را جمع آوری کرده و بفروشد، برای نوشتن پایگاه داده به داشتن چند گروه نیاز ندارید، بنابراین هیچ نیازی به بلاکچین ندارید.

تاکنون شما طرف­‌ها یا بخش‌­های گوناگون داشته و می­‌خواهید یک پایگاه داده بنویسید. پس باید بپرسید کدام یک از این بخش‌­ها ناشناخته یا غیرقابل‌­اعتماد هستند؟ یا اگر قابل‌اعتماد هستند، آیا ممکن است منافع متضاد داشته باشند؟ در بلاکچین بیت‌ کوین، افراد دارای منافع متضاد هستند چون آنها برای کسب منفعت از یک تراکنش نامعتبر که به نفع آنها عمل می‌­کند، منتظر می‌مانند.

بنابراین اگر شما تمام طرف­‌ها را می‌شناسید و به آنها اعتماد دارید و می‌­دانید که منافع یکسان و یکپارچه‌­ای دارند، به بلاکچین نیاز ندارید. بعنوان مثال فرض کنید، سه شرکت آب و فاضلاب می‌­خواهند یک پایگاه داده مشترک از میزان آلودگی در منابع گوناگون را نگه دارند. این شرکت ها همه به هم اعتماد دارند و دارای منافع یکپارچه­‌ای هستند در این صورت احتمالا به بلاکچین نیاز ندارند. اما اگر همه طرف­‌ها شناخته شده نبوده یا قابل اعتماد نباشند، یا منافع متضاد پنهانی داشته باشند، آیا می­‌توان به یک طرف سوم برای کنترل پایگاه داده و حسابرسی آن تکیه کرد؟ اگر این کار امکان پذیر باشد شما به بلاکچین نیاز ندارید.

برای مثال، سه نمایندگی فروش مبلمان که با یکدیگر در رقابت هستند، بر سر یک پایگاه داده مشترک از تامین­‌کنندگان، موافقت می­‌کنند. با این حال، همه آنها به یک طرف سوم برای مدیریت پایگاه داده اعتماد دارند. در اینجا طرف سوم یک واسطه است ولی همه به ان اعتماد دارند پس باز هم نیازی به بلاکچین نیست.

با توجه به همه مباحثی که گفته شد، می­‌توان نتیجه گرفت که اگر شما نمی‌توانید به یک واسطه اعتماد کنید، در نهایت شما آماده شروع صحبت در مورد بلاکچین هستید.

به طور خلاصه، ما زمانی در مورد یک مساله کسب و کار یا پروژه به راه حل بلاکچین مراجه خواهیم کرد که آن کسب و کار به پایگاه داده نیاز داشته و ضمناً به یک دسترسی مشترک میان بخش‌­هایی نیازمند باشیم که ممکن است شناخته شده نبوده، قابل اعتماد نبوده و یا با یکدیگر رقابت داشته باشند. ضمناً فرض دیگر این است که به دلایل عملی، برایمان مقدور نیست که به یک طرف سوم قابل اعتماد دسترسی داشته باشیم تا پایگاه داده را مدیریت کند.

 

شما به چه نوع بلاکچینی نیاز دارید (خصوصی، کنسرسیومی یا عمومی)؟

بسیار خوب. اکنون چند سوال دیگر برای پرسیدن وجود دارد. آیا شما نیاز به کنترل دسترسی داشته و فقط یک طرف وجود دارد که اطلاعات را بدون نیاز به هیچ توافقی در محیط امن، راستی­‌آزمایی کند؟ اگر چنین است، بلاکچین با مجوز خصوصی (private permission blockchain) برای شما کارایی دارد. این بلاکچینی است که توسط شما و سازمان متبوع شما اداره می‌­شود. درواقع این فقط یک دفترحساب توزیع شده است و خیلی هم بلاکچینی نیست. اگر می­‌خواهید عملکرد را کنترل کنید ولی توافق باید با چندین بخش حاصل شود، یعنی نهادهای دیگری نیز باید برای تائید، نوشتن و حسابرسی داده­‌ها بر روی بلاک­چین با شما همکاری کنند، آنگاه شما باید از «بلاکچین کنسرسیومی» استفاده کنید. در این مورد، گروهی از نهادهایی که احتملا رقیب هستند، دسترسی و استفاده از پایگاه داده را به اشتراک می­‌گذارند.

اگر شما نمی­‌خواهید تراکنش‌­ها برای عموم مردم قابل مشاهده باشند، به یک بلاکچین از نوع بلاکچین خصوصی و یا از نوع بلاکچین کنسرسیومی، نیاز خواهید داشت.

همیشه آخرین مورد، بلاکچین عمومی است. در این مورد شما عملکرد را کنترل نمی‌­کنید و همه تراکنش‌­ها عمومی هستند. هرکس می‌تواند به این بلاکچین بپیوندد و از آن استفاده کند. با این حال، این نوع بلاکچین به صورت از پیش‌­آماده است. پس اگر می­خواهید یک app بسازید که به بلاکچین نیاز دارد، بلاکچین‌های عمومی منتظر شما هستند. شما همچنین می­‌توانید بلاکچین عمومی خود را برای انجام یک نیاز خاص ایجاد کنید. اما عمومیت، باعث می­‌شود شما با نهادهای ناشناخته یا غیرقابل‌­اعتماد برای نوشتن در بلاکچین سرو کار داشته باشید. بنابراین باید مراقب باشید که در اینجا یک گروه قوی از مکانیزم­‌های توافق برای تضمین حفظ امنیت بلاکچین وجود داشته باشد.

با درنظر گرفتن مشکلاتی که بر سر راه این روش وجود دارد و اندیشیدن درباره ویژگی­‌های بلاکچین، می‌­توانید به این جمع­‌بندی برسید که آیا استفاده از بلاکچین می‌­تواند یک راه حل منطقی برای کسب و کار مورد نظر شما باشد یا خیر.

زمانی که مطالعات موردی، مسائل و مدل­‌های کسب و کار را مورد بررسی قرار می­‌دهید تا ببینید بلاکچین راه‌­حل مناسبی هست یا نه، اگر مطلبی را فراموش کردید می‌­توانید دوباره به این درس رجوع کنید و یک بار دیگر سوالات مطرح شده در این درس را مرور کنید.

ممکن است شما دوست داشته باشید

ارسال یک پاسخ

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.